Komentarz Ojców Kościoła

 

 

 

 

 

„Nie jest rzeczą dobrą, abyśmy zaniedbywali Słowo Boże, a obsługiwali stoły”. Pisze Arator1: „Ten fragment – mówi – pokazuje, że dla nieuświadomionego ludu ważniejszy jest pokarm umysłowy, niż produkty żywnościowe, które rozchodzą się po całym ciele”.

„Wybierzcie więc spośród was, bracia, siedmiu mężów cieszących się dobrą sławą”. Na podstawie tego Apostołowie albo ich następcy postanowili, by we wszystkich Kościołach było po siedmiu diakonów w stopniu wyższym niż inni, którzy niech staną wokół ołtarza jak kolumny; a liczba siedem nie jest pozbawiona znaku mistycznego2.

 

 

Podobnie i diakoni niech będą bez zarzutu w obliczu Jego sprawiedliwości, są bowiem sługami Boga i Chrystusa, a nie ludzi. Obcy wszelkiej obmowie, obłudzie, zachłanności na pieniądze, niechaj będą czyści pod każdym względem, pełni współczucia, gorliwi, żyjący według prawdy Pana, który stał się sługą wszystkich3. Jeśli spodobamy Mu się w teraźniejszości, da nam w zamian cała przyszłość, gdyż obiecał, że wskrzesi nas z martwych, i że jeśli będziemy postępować w sposób godny Jego, „wespół z Nim królować będziemy” (2Tm 2,12), oczywiście, jeśli mamy wiarę4.

 

 

Ignacy, św. († ok. 110), biskup Antiochii, męczennik, autor siedmiu pięknych listów. 

Polikarp, św. († 156?), biskup Smyrny, męczennik, autor listu do Filipian. Obydwaj pisarze greccy.

 

 

 

Wprawdzie przykład życia potrafi zapalić drugich do gorliwości; gdy jednak chora dusza grzęźnie w błędach, wtedy jest niezbędne ustne pouczenie, nie tylko dla dobra wiernych, ale i przeciw napaści zewnętrznych wrogów. Gdyby kto był tak uzbrojony w miecz ducha i puklerz wiary (Ef 6,16n.), że potrafiłby cuda działać i dziwami zatkać usta bezbożników, obszedłby się wprawdzie bez pomocy słowa, ale i wtedy nie byłoby ono bez pożytku, lecz owszem, bardzo potrzebne. Nawet św. Paweł stosował nauczanie, choć wszędzie budził podziw dzięki cudom. Również drugi z grona apostolskiego [św. Piotr] zachęcał do pielęgnowania tej mocy słowa, gdy mówił: „Gotowi bądźcie zawsze zadośćuczynić każdemu, ko żąda od was sprawy z mieszkającej w was nadziei” (1P 3,15). I wszyscy razem wtedy nie z innego powodu powierzyli Szczepanowi opiekę nad wdowami, lecz by się oddać posłudze słowa. Wprawdzie nie kładlibyśmy tak silnego nacisku na wymowę, gdybyśmy posiadali dar cudów. Skoro nawet nie mamy nawet śladu tej mocy – a ustawicznie ze wszystkich stron zagraża wielu nieprzyjaciół – musimy się nią obwarować, byśmy nie cierpieli od pocisków wrogów, lecz raczej sami w nich godzili. Dlatego powinniśmy dołożyć wiele starania, by „Słowo Chrystusa przebywało w nasz całym swym bogactwem” (Kol 3,6). Nie do jednego bowiem rodzaju walki musimy się przygotować, lecz jest ona różnorodna i z różnymi wrogami – i nie posługują się oni tą samą zawsze bronią i nie w jeden sposób musimy się bronić5.

 

 

 

Przecież wszyscy, którzy zostali namaszczeni olejkiem świętego krzyżma stali się kapłanami – zgodnie z tym, co Piotr mówi do całego Kościoła: „Wy jesteście plemieniem wybranym, królewskim kapłaństwem, świętym narodem”. Jesteście więc „kapłańskim plemieniem”, i dlatego wchodzicie do Miejsca Świętego. Również każdy z nas ma w sobie ofiarę całopalną i sam zapala sobie ogień na ołtarzu całopalenia, aby nieustannie płonął. Jeśli więc wyrzekam się wszystkiego, co posiadam, jeśli biorę swój krzyż i idę za Chrystusem, złożyłem całopalną ofiarę na ołtarzu Bożym; albo „jeśli będę miał miłość i wystawię swe ciało na spalenie” (1Kor 13,3), jeśli osiągnę chwałę męczeństwa, samego siebie złożyłem w całopalnej ofierze na ołtarzu Bożym. Jeśli miłuje braci swoich tak bardzo, „oddaję życie za swych braci” (1J 3,16), jeśli „aż do śmierci toczyć będę walkę za sprawiedliwości prawdę” (Syr 4,38), złożyłem całopalną ofiarę na ołtarzu Boga. Jeśli uśmiercę członki moje dla wszelkiej pożądliwości cielesnej, jeśli „świat został ukrzyżowany dla mnie, a ja dla świata” (Ga 6,14, złożyłem całopalną ofiarę na ołtarzu Bożym, i sam jestem kapłanem składającym swoją własną ofiarę6.

 

 

Aczkolwiek bowiem Kościół dzieli się na odrębne stopnie tak, że ciało jego obejmuje różne członki, „wszyscy jednak – jak mówi Apostoł – w Chrystusie jesteśmy jedno” (Rz 12,5). Zadanie nawet najskromniejszego członka nie jest do tego stopnia odrębne od celów innych członków, żeby nie wchodziło w całość tych spraw, które głowa wiąże w jedno. A więc, ukochani moi, wszyscy na równo korzystamy z jednej wiary i chrztu i wspólną wszystkim otrzymujemy godność. Według słów błogosławionego Piotra Apostoła: „i wy, jako żywe kamienie na nim się budujecie, dom duchowy kapłaństwo święte, ku ofiarowaniu duchowych ofiar przyjemnych Bogu przez Jezusa Chrystusa”. „A wy – powiada dalej – rodzaj wybrany, królewskie kapłaństwo, naród święty, lud nabyty (1P 2,5.9). Zatem znak krzyża świętego wszystkich ochrzczonych czyni królami, namaszczenie zaś Ducha Świętego konsekruje wszystkich na kapłanów. Dlatego każdy chrześcijanin i ducha i zasad winien być świadom tego, że jest królewskiego rodu i poczuwać się do brania udziału w zadaniu kapłańskim. A iście królewska to władza: rządy ducha, Bogu poddanego, nad ciałem! I nie masz większego kapłaństwa, jak Bogu oddać czyste sumienie i składać Mu ofiarę z życia świętego na ołtarzu serca7.

 

Leon Wielki, św. († 460). Pisarz łaciński. Doktor Kościoła. Wielki papież epoki najazdów barbarzyńskich: ocalił Rzym przed Atyllą, nie zdołał przed Alarykiem. Autor pięknych homilii liturgicznych i licznych listów, z których poznajemy życie i problemy tych czasów. Reformator życia Kościoła. Tzw. Sakramentarz Leoniański zawiera modlitwy także z jego czasów, choć nie jest jego dziełem.

 

2 Expositio Actuum Apostolorum, CCL 121,1983, 32. Świat został stworzony w siedem dni, i na podstawie tej cyfry pojawiły się w chrześcijaństwie, i nie tylko, różne alegorie tej liczby.

3 Gra słów diakoni żyją według prawdy Chrystusa, który stał się sługą (diakonos) wszystkich.

4 Św. Ignacy, List do Kościoła w Tralleis 2,3-3,1, tłum. A. Świderkówna, w: Pierwsi świadkowie, Kraków 1998; 124; Św. Polikarp, List do Kościoła w Filippi 5,2, tamże 158.

5 O kapłaństwie 4,3, tłum. ks. W. Kania, Kraków 2009, 115.

6 Homilie do Księgi Kapłańskiej 9, 9, tłum. S. Kalinkowski, PSP 31/1, 1984 140.

7 Mowa 4, 1, tłum. bp K. Tomczak, POK 24, 1958, 12n.

 

autor: ks. Marek Starowieyski